{"id":14280,"date":"2020-04-21T16:35:34","date_gmt":"2020-04-21T13:35:34","guid":{"rendered":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/?p=14280"},"modified":"2020-05-02T17:56:34","modified_gmt":"2020-05-02T14:56:34","slug":"covid-19-sonrasi-turkiyeyi-bekleyen-su-tehlikesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/2020\/04\/21\/covid-19-sonrasi-turkiyeyi-bekleyen-su-tehlikesi\/","title":{"rendered":"Pandemi Suyun ve G\u0131dan\u0131n \u00d6nemini Bir kez Daha Hat\u0131rlatt\u0131"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Hande Nur OCAK<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><br><strong>\u0130stanbul \u00dcniversitesi (\u0130\u00dc) Su Bilimleri Fak\u00fcltesi, Deniz ve \u0130\u00e7 Su Kaynaklar\u0131 Y\u00f6netimi Anabilim Dal\u0131 \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. Meri\u00e7 Albay, \u00fclkemizdeki denizlerin, su kaynaklar\u0131n\u0131n g\u00fcncel durumu ve COVID-19 s\u00fcrecinin denizlerimiz ve \u00e7evre \u00fczerindeki etkileri hakk\u0131nda a\u00e7\u0131klamalarda bulundu. <\/strong><br><br>Prof. Dr. Albay, pandemi s\u00fcrecinde uyulmas\u0131 gereken \u00fc\u00e7 ana kural\u0131n sosyal mesafe, izolasyon ve ellerin y\u0131kanmas\u0131 yani \u201ctemizlik\u201d oldu\u011funu hat\u0131rlatt\u0131. Prof. Dr. Albay, \u201cUzun zamand\u0131r \u201csu\u201d hi\u00e7 bu kadar \u00e7ok iyi anla\u015f\u0131lmam\u0131\u015f, konu\u015fulmam\u0131\u015f ve \u00f6nemi kavranmam\u0131\u015ft\u0131. Pandemi bize suyun ve g\u0131dan\u0131n \u00f6nemini bir kez daha hat\u0131rlatt\u0131. Su Kaynaklar\u0131 Y\u00f6netimi, Su G\u00fcvenli\u011fi ve G\u0131da G\u00fcvenli\u011fi alan\u0131nda en yetkin M\u00fchendisleri yeti\u015ftiren Su Bilimleri Fak\u00fcltesinin \u00f6nemi bu d\u00f6nemde daha iyi anla\u015f\u0131ld\u0131\u201d dedi.<br><br>T\u00fcrkiye\u2019de deniz ve i\u00e7 su kaynaklar\u0131m\u0131z hakk\u0131nda da bilgi veren Prof. Dr. Albay, ba\u015fta Marmara Denizi olmak \u00fczere Karadeniz ve Ege Denizinin baz\u0131 b\u00f6l\u00fcmlerindeki su kalitesinde ve ekosistemde ciddi tahribat\u0131n oldu\u011funu belirtti. \u201c\u00d6zellikle Marmara Denizine y\u0131llarca \u00e7ok k\u00f6t\u00fc davrand\u0131k. Evsel ve end\u00fcstriyel at\u0131klar\u0131 hi\u00e7bir i\u015fleme tabi tutmadan denize verdik. Hali\u00e7\u2019i ve \u0130zmit K\u00f6rfezinin su kalitesini 4. S\u0131n\u0131f su kalitesi de\u011ferlerine d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fck. Biyo\u00e7e\u015fitlili\u011fe b\u00fcy\u00fck zarar verdik\u201d diyen Prof. Dr. Albay, son y\u0131llarda al\u0131nan \u00f6nlemlerle su kalitesinde iyile\u015fme g\u00f6zle g\u00f6r\u00fcl\u00fcr hale gelse de s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir ve izlenebilir \u00f6nlemler al\u0131nmas\u0131n\u0131n ve bu \u00f6nlemlerin s\u00fcreklilik g\u00f6stermesinin hayati \u00f6nem ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulad\u0131.<br><br><strong>Gereksiz Su T\u00fcketimi Gelece\u011fimizden \u00c7al\u0131yor<\/strong><br> \u00dclkemizdeki i\u00e7 su kaynaklar\u0131n\u0131n ise daha \u00f6nemli sorunlarla y\u00fcz y\u00fcze oldu\u011funu belirten Prof. Dr. Albay, \u201c82 milyon n\u00fcfusa sahip olan \u00fclkemizde ki\u015fi ba\u015f\u0131na d\u00fc\u015fen kullan\u0131labilir su miktar\u0131 1400 m3\u2019\u00fcn alt\u0131na d\u00fc\u015ft\u00fc. 2030 y\u0131l\u0131na gelmeden su fakiri olma riskimiz var. Avrupa Birli\u011fi Su \u00c7er\u00e7eve Direktifinde belirtildi\u011fi gibi <strong>suyu b\u00fct\u00fcnc\u00fcl yakla\u015f\u0131mla y\u00f6netmemiz gerekiyor. <\/strong>Suyun d\u00f6ng\u00fcs\u00fc ve kullan\u0131m\u0131n\u0131 her basamakta izleyip tehditleri ortadan kald\u0131rmak laz\u0131m. Su ayak izini \u00f6nemsemek ve gereksiz su t\u00fcketiminin gelece\u011fimizden \u00e7almak oldu\u011funu anlamak gerekiyor\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>Bir\u00e7ok s\u0131\u011f g\u00f6l\u00fcn ve Ramsar alan\u0131n\u0131n tehdit alt\u0131nda oldu\u011funa dikkat \u00e7eken Prof. Dr. Albay, \u201cA\u015f\u0131r\u0131 su \u00e7ekimleri, tar\u0131msal kirleticiler,  iklimsel nedenler ve sulama ama\u00e7l\u0131 yap\u0131lan barajlar\u0131n bir k\u0131sm\u0131 g\u00f6l ekosistemleri \u00fczerinde b\u00fcy\u00fck bask\u0131 yarat\u0131yorlar. Kuruyan bir\u00e7ok s\u0131\u011f g\u00f6l\u00fcm\u00fcz var. Asl\u0131nda kuruyan sadece su kaynaklar\u0131 de\u011fil, kaybedilen muhte\u015fem bir ekosistem. Daha fazla tahribat olmamas\u0131 i\u00e7in \u00f6nlemler al\u0131nmal\u0131 ve su kaynaklar\u0131m\u0131z\u0131n zarar g\u00f6rmesi \u00f6nlenmelidir\u201d dedi.<br><br>G\u00fcnl\u00fck hayatta, tar\u0131mda ve sanayide suyun \u00e7ok dikkatli kullan\u0131lmas\u0131n\u0131n \u00f6neminden bahseden Prof. Dr. Albay, \u201c\u00d6rne\u011fin birinci s\u0131n\u0131f su kalitesine sahip olan Sapanca g\u00f6l\u00fc suyunu uzun y\u0131llar sanayide kulland\u0131k, b\u00f6yle hatalar yapmamam\u0131z laz\u0131m. E\u011fer bunu yaparsak gelece\u011fimizi d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyoruz demektir. Yine \u00fclkemizde elektrik enerjisi \u00fcretmek amac\u0131yla Dere tipi Hidroelektrik Santralleri (HES) yap\u0131l\u0131yor. HES\u2019ler kurulurken \u00e7evreye olan zarar\u0131 minimize edilmeli, do\u011fal hayat\u0131n zarar g\u00f6rece\u011fi yakla\u015f\u0131mlardan uzak durulmal\u0131d\u0131r. \u00d6zellikle bu su kaynaklar\u0131n\u0131 ge\u00e7ici ya da s\u00fcrekli kullanmaya ihtiyac\u0131 olan yabani hayat\u0131n devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131 \u00f6nemsenmelidir. Aksi takdir de \u00e7evreye ra\u011fmen yap\u0131lan elektrik \u00fcretiminin s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirli\u011fi olmaz\u201d dedi.<br><br><strong>\u201cKulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z Dezenfektanlar, Deterjanlar Sular\u0131m\u0131za Kar\u0131\u015f\u0131yor\u201d<\/strong><br>Salg\u0131n s\u00fcrecinde vir\u00fcslerden korunmak ad\u0131na kullan\u0131lan bir\u00e7ok kimyasal\u0131n bu s\u00fcre\u00e7te daha fazla kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131na dikkat \u00e7eken Prof. Dr. Albay, \u201cGere\u011finden fazla deterjan harcamalar\u0131 yap\u0131l\u0131yor. Sokaklar y\u0131kan\u0131yor. Oysaki kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z dezenfektanlar, deterjanlar \u015fuan sular\u0131m\u0131za kar\u0131\u015f\u0131yor. Bunlar\u0131n<strong> canl\u0131larda birikim yapmas\u0131 b\u00fcy\u00fck bir ihtimal. <\/strong>\u00d6zelikle belediyelerin bu konuda daha dikkatli olmalar\u0131n\u0131 isterim\u201d dedi. <br><br>Artan su t\u00fcketiminin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ilmesi ad\u0131na \u00f6nerilerde bulunan Prof. Dr. Albay, \u201cBen \u015fu anda \u0130stanbul\u2019da ya\u015fayan bir birey olarak inan\u0131n g\u00f6z\u00fcm her g\u00fcn \u0130SK\u0130\u2019nin a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 barajlardaki doluluk oranlar\u0131nda. Nisan ortas\u0131nda oldu\u011fumuz \u015fu g\u00fcnlerde \u0130SK\u0130 rakamlar\u0131na bak\u0131l\u0131rsa barajlarda %70 civar\u0131nda bir doluluk var. Ge\u00e7en y\u0131l ayn\u0131 d\u00f6nemde doluluk oran\u0131 %90\u2019\u0131n \u00fcst\u00fcnde olmas\u0131na ra\u011fmen y\u0131l\u0131n sonunda % 40\u2019lara indi. Bu y\u0131l Nisan sonu May\u0131s ay\u0131nda Marmara B\u00f6lgesine <strong>yeterince ya\u011fmur ya\u011fmazsa yaz sonu ve sonbahar\u0131 nas\u0131l ge\u00e7irece\u011fimiz konusunda endi\u015felerim var.<\/strong> B\u00fcy\u00fck bir metropol olan <strong>\u0130stanbul\u2019un<\/strong> suyu tasarruf etmeye her zamankinden daha fazla ihtiyac\u0131 var\u201d dedi.<br><br>Pandemi s\u00fcrecinde su t\u00fcketiminde bireysel olarak sorumluluklar\u0131m\u0131z oldu\u011funa de\u011finen Prof. Dr. Albay, \u201cT\u00fcrkiye\u2019de her birey, her \u00e7ekirdek aile kendini kontrol edebilir. \u00c7ok basit \u015feyler ama mesela di\u015flerinizi f\u0131r\u00e7alarken suyu a\u00e7\u0131k b\u0131rakmamak, hayat\u0131m\u0131zdan her t\u00fcrl\u00fc a\u015f\u0131r\u0131 t\u00fcketimi \u00e7\u0131karmak, evlerdeki tesisat\u0131 kontrol etmek ve gereksiz harcamalar yapmamam\u0131z laz\u0131m. G\u00fcnl\u00fck hayatta kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z s\u0131radan bir e\u015fya i\u00e7in bile onlarca litre suyun kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rlamak gerekiyor. \u201c<strong>\u0130sraf\u0131 \u00f6nlemede \u00f6nce kendimizden ba\u015flamam\u0131z laz\u0131m\u201d<\/strong> diyerek su t\u00fcketiminin hayat\u0131m\u0131z\u0131n her alan\u0131nda \u00e7ok dikkatli kullan\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi s\u00f6yledi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130stanbul \u00dcniversitesi (\u0130\u00dc) Su Bilimleri Fak\u00fcltesi, Deniz ve \u0130\u00e7 Su Kaynaklar\u0131 Y\u00f6netimi Anabilim Dal\u0131 \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. Meri\u00e7 Albay, \u00fclkemizdeki denizlerin, su kaynaklar\u0131n\u0131n g\u00fcncel durumu ve COVID-19 s\u00fcrecinin denizlerimiz ve \u00e7evre \u00fczerindeki etkileri hakk\u0131nda a\u00e7\u0131klamalarda bulundu.<\/p>\n","protected":false},"author":14,"featured_media":14281,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"footnotes":""},"categories":[35],"tags":[1384,1386,1387],"class_list":["post-14280","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-yasam","tag-covid-19","tag-prof-dr-meric-albay","tag-su-bilimleri-fakultesi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14280","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/14"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14280"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14280\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/14281"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14280"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14280"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14280"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}