{"id":30610,"date":"2026-10-18T10:00:19","date_gmt":"2026-10-18T07:00:19","guid":{"rendered":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/?p=30610"},"modified":"2026-10-17T18:15:13","modified_gmt":"2026-10-17T15:15:13","slug":"fatihin-prestij-odalarindan-gunumuz-muzeciligine-topkapi-sarayi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/2026\/10\/18\/fatihin-prestij-odalarindan-gunumuz-muzeciligine-topkapi-sarayi\/","title":{"rendered":"Fatih\u2019in Prestij Odalar\u0131ndan G\u00fcn\u00fcm\u00fcz M\u00fczecili\u011fine Topkap\u0131 Saray\u0131"},"content":{"rendered":"<p><strong>Haber: Muhammet \u0130kbal Tutal<\/strong><br \/>\n<strong>Foto\u011fraf: Muhammet \u0130kbal Tutal<\/strong><br \/>\n<strong>Edit\u00f6r: \u00d6zg\u00fcr Recep Kocao\u011flu<\/strong><\/p>\n<h3>\u0130stanbul, (\u0130\u00dc Haber Merkezi) &#8211; \u201c\u0130stanbul Kent ve Tarih S\u00f6yle\u015fileri\u201d serisi kapsam\u0131nda \u201cTopkap\u0131 Saray\u0131: \u00dc\u00e7 K\u00f6\u015fk \u2013 \u00dc\u00e7 Hazine\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 s\u00f6yle\u015fi Beyo\u011flu Metrohan\u2019da ger\u00e7ekle\u015ftirildi.<\/h3>\n<p>\u0130stanbul B\u00fcy\u00fck\u015fehir Belediyesi (\u0130BB) K\u00fclt\u00fcr Dairesi Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan 6 Ekim Sal\u0131 g\u00fcn\u00fc d\u00fczenlenen ve moderat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc \u0130stanbul \u00dcniversitesi Sanat Tarihi B\u00f6l\u00fcm\u00fc \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. Tarkan Ok\u00e7uo\u011flu\u2019nun \u00fcstlendi\u011fi etkinlikte; \u0130stanbul Teknik \u00dcniversitesi \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Do\u00e7. Dr. Nilay \u00d6zl\u00fc, Fatih Sultan Mehmed d\u00f6neminde in\u015fa edilen Fatih K\u00f6\u015fk\u00fc, Has Oda ve \u00c7inili K\u00f6\u015fk\u2019\u00fcn mimari evrimini, \u00fcstlendikleri farkl\u0131 i\u015flevleri ve Osmanl\u0131 koleksiyonlar\u0131n\u0131n y\u00fczy\u0131llar i\u00e7indeki sergileme pratiklerini dinleyicilerle payla\u015ft\u0131.<\/p>\n<figure id=\"attachment_30616\" aria-describedby=\"caption-attachment-30616\" style=\"width: 390px\" class=\"wp-caption alignright\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-30616 \" src=\"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/wp-content\/uploads\/foto-1-1-scaled.jpg\" alt=\"topkap\u0131 saray\u0131\" width=\"390\" height=\"520\" srcset=\"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/wp-content\/uploads\/foto-1-1-scaled.jpg 1920w, https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/wp-content\/uploads\/foto-1-1-225x300.jpg 225w, https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/wp-content\/uploads\/foto-1-1-768x1024.jpg 768w, https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/wp-content\/uploads\/foto-1-1-1152x1536.jpg 1152w, https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/wp-content\/uploads\/foto-1-1-1536x2048.jpg 1536w\" sizes=\"auto, (max-width: 390px) 100vw, 390px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-30616\" class=\"wp-caption-text\">\u0130stanbul Teknik \u00dcniversitesi \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Do\u00e7. Dr. Nilay \u00d6zl\u00fc<\/figcaption><\/figure>\n<h4>Kent i\u00e7inde bir kent<\/h4>\n<p>Topkap\u0131 Saray\u0131\u2019n\u0131n mek\u00e2nsal kurgusuna ve mimari hiyerar\u015fisine de\u011finen \u00d6zl\u00fc, saray\u0131n Fatih Sultan Mehmed taraf\u0131ndan 1478 y\u0131l\u0131nda tamamlanan ve 4 kilometreyi bulan Sur-i Sultani surlar\u0131yla kentin curcunas\u0131ndan tamamen izole edildi\u011fini kaydetti.<\/p>\n<p>Bu mimari tercihin Fatih Kanunnamesi\u2019nin mek\u00e2nsalla\u015fm\u0131\u015f h\u00e2li oldu\u011funa dikkat \u00e7eken \u00d6zl\u00fc, \u201cKanunname, Allah\u2019\u0131n g\u00f6lgesi olan sultan\u0131n d\u00fcnyevi meselelerden ve insanlardan uzakla\u015fmas\u0131n\u0131 kurgular. Saray, Bab-\u0131 H\u00fcm\u00e2yun, Bab\u00fcsselam ve Bab\u00fcssaade kap\u0131lar\u0131yla \u00f6r\u00fcl\u00fc avlular sistemiyle adeta kendi kendine yeten bir kent i\u00e7inde kent yap\u0131s\u0131 sunar\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n<p>Saray b\u00fcnyesinde Darphane, Hazine-i Evrak ve Hazine-i K\u00fct\u00fcp gibi muhtelif hazinelerin yer ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten \u00d6zl\u00fc, Arap\u00e7a k\u00f6kenli hazine kelimesinin hem korunan nesneye hem de mek\u00e2n\u0131n kendisine i\u015faret etti\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n<h4>Ki\u015fisel koleksiyon m\u00fczeye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc<\/h4>\n<p>Enderun avlusunun kuzeydo\u011fu k\u00f6\u015fesinde yer alan Fatih K\u00f6\u015fk\u00fc\u2019n\u00fcn (Hazine-i H\u00fcmayun) tarihsel d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn\u00fc aktaran \u00d6zl\u00fc, yap\u0131n\u0131n ba\u015flang\u0131\u00e7ta Fatih Sultan Mehmed\u2019in ya\u015fama, dinlenme ve ki\u015fisel koleksiyonlar\u0131n\u0131 toplama alan\u0131 oldu\u011funu ifade etti.<\/p>\n<p>Fatih\u2019in kendisini bir R\u00f6nesans prensi gibi g\u00f6rerek Bat\u0131\u2019daki Kunstkammer (nadirat odas\u0131) mant\u0131\u011f\u0131yla nesneleri bir araya getirdi\u011fini aktaran \u00d6zl\u00fc, \u201cZamanla bu \u00f6zel ya\u015fam alan\u0131 t\u0131ka basa sand\u0131klar\u0131n y\u0131\u011f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bir depoya d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc. 1878 y\u0131l\u0131 envanterinde 4 bin 800 obje yer al\u0131rken, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde m\u00fczede yakla\u015f\u0131k 3 bin 500 eser sergilenmektedir.\u201d dedi.<\/p>\n<p>Hazinenin 19. y\u00fczy\u0131la kadar yaln\u0131zca padi\u015fah ve yak\u0131n \u00e7evresine a\u00e7\u0131k oldu\u011funu ve Sultan Abd\u00fclmecid d\u00f6neminde ilk kez ah\u015fap cam mekanlarla sergiye a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildiren \u00d6zl\u00fc, II. Abd\u00fclhamid d\u00f6neminde fermanlarla senede 60 ila 80 Bat\u0131l\u0131 seyyah ve diplomat grubunun gezdirildi\u011fi bir propaganda ve prestij mekan\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc belirtti.<\/p>\n<h4>Has Oda\u2019da korunan kutsal emanetler<\/h4>\n<p>Padi\u015fah\u0131n \u00f6zel konutu olan Has Oda\u2019n\u0131n (H\u0131rka-i Saadet Dairesi) 1517 M\u0131s\u0131r seferi sonras\u0131nda Meml\u00fck hazineleri ve kutsal emanetlerin getirilmesiyle ge\u00e7irdi\u011fi d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcme de\u011finen \u00d6zl\u00fc, padi\u015fahlar\u0131n 16. y\u00fczy\u0131l sonunda Hareme ta\u015f\u0131nmas\u0131yla mek\u00e2n\u0131n tamamen ruhan\u00ee bir merkeze d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc kaydetti.<\/p>\n<p>Koleksiyonda 600\u2019den fazla emanetin bulundu\u011funu a\u00e7\u0131klayan \u00d6zl\u00fc, 18. y\u00fczy\u0131l ba\u015f\u0131ndan itibaren Ramazan aylar\u0131nda d\u00fczenlenen g\u00fcl suyu ve destimal (t\u00fclbent) t\u00f6renlerinin devlet hiyerar\u015fisinde b\u00fcy\u00fck bir sembolik anlam ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulad\u0131. Halit Ziya U\u015fakl\u0131gil\u2019in Saray ve \u00d6tesi an\u0131lar\u0131ndan \u00f6rnek veren \u00d6zl\u00fc, kutsal emanetlerin Bat\u0131l\u0131 ziyaret\u00e7ilere kapal\u0131 tutularak manevi bir me\u015fruiyet simgesi olarak muhafaza edildi\u011fini belirtti.<\/p>\n<h4><\/h4>\n<figure id=\"attachment_30618\" aria-describedby=\"caption-attachment-30618\" style=\"width: 336px\" class=\"wp-caption alignleft\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-30618\" src=\"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/wp-content\/uploads\/foto-4-scaled.jpg\" alt=\"Topkap\u0131 Saray\u0131\" width=\"336\" height=\"448\" srcset=\"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/wp-content\/uploads\/foto-4-scaled.jpg 1920w, https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/wp-content\/uploads\/foto-4-225x300.jpg 225w, https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/wp-content\/uploads\/foto-4-768x1024.jpg 768w, https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/wp-content\/uploads\/foto-4-1152x1536.jpg 1152w, https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/wp-content\/uploads\/foto-4-1536x2048.jpg 1536w\" sizes=\"auto, (max-width: 336px) 100vw, 336px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-30618\" class=\"wp-caption-text\">\u0130stanbul \u00dcniversitesi Sanat Tarihi B\u00f6l\u00fcm\u00fc \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. Tarkan Ok\u00e7uo\u011flu<\/figcaption><\/figure>\n<h4>\u201cM\u00fczecilikte as\u0131l hedef e\u011fitim de\u011fil itibard\u0131\u201d<\/h4>\n<p>Fatih d\u00f6neminde Pers-Acem \u00fcslubunda in\u015fa edilen \u00c7inili K\u00f6\u015fk\u2019\u00fcn s\u00fcre\u00e7 i\u00e7erisinde Harbiye Ambar\u0131 olarak kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, 1880\u2019lerde ise ilk Arkeoloji M\u00fczesi\u2019ne (M\u00fcze-i H\u00fcmayun) d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc hat\u0131rlatan \u00d6zl\u00fc, 1881 y\u0131l\u0131nda Osman Hamdi Bey\u2019in g\u00f6reve geli\u015fiyle Osmanl\u0131 m\u00fczecili\u011finde radikal bir k\u0131r\u0131lma ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etti.<\/p>\n<p>Sayda kaz\u0131lar\u0131nda \u00e7\u0131kar\u0131lan lahitlerin sergilenmesi amac\u0131yla mimar Alexander Vallaury\u2019ye yapt\u0131r\u0131lan Neoklasik m\u00fcze binas\u0131yla kurumun uluslararas\u0131 standartlara ula\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten \u00d6zl\u00fc, Cumhuriyet d\u00f6neminde 1924 y\u0131l\u0131nda Mustafa Kemal Atat\u00fcrk imzal\u0131 Bakanlar Kurulu karar\u0131yla saray\u0131n b\u00fct\u00fcnc\u00fcl bir m\u00fczeye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc s\u00f6yledi. Ok\u00e7uo\u011flu ise Osmanl\u0131 kurumlar\u0131n\u0131n modern m\u00fczecilik ilkelerini benimserken Bat\u0131\u2019daki halk\u0131 e\u011fitme amac\u0131ndan ziyade \u00fcst d\u00fczey bir prestij ve ara\u015ft\u0131rma kamp\u00fcs\u00fc modeli geli\u015ftirdi\u011fine dikkat \u00e7ekti.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Haber: Muhammet \u0130kbal Tutal Foto\u011fraf: Muhammet \u0130kbal&#46;&#46;&#46;<\/p>\n","protected":false},"author":14,"featured_media":30613,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_pushai_skip_autoshare":false,"footnotes":""},"categories":[30,1],"tags":[1299,4647,4645,4648,2900,267,1298,4657,4658,4656,4649,4651,4659,4650,4653,1300,4646,3218,4654,4652,4644,4655],"manset":[],"bilesen":[],"class_list":["post-30610","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kultur-sanat","category-genel","tag-cinili-kosk","tag-fatih-kosku","tag-fatih-sultan-mehmed","tag-has-oda","tag-ibb-kultur","tag-iletim-gazetesi","tag-istanbul-arkeoloji-muzeleri","tag-istanbul-kent-ve-tarih-soylesileri","tag-iu-haber-merkezi","tag-kultur-sanat-haberleri","tag-kutsal-emanetler","tag-metrohan","tag-muhammed-ikbal-tutal","tag-muze-i-humayun","tag-nilay-ozlu","tag-osman-hamdi-bey","tag-osmanli-muzeciligi","tag-ozgur-recep-kocaoglu","tag-sur-i-sultani","tag-tarkan-okcuoglu","tag-topkapi-sarayi","tag-turk-muzecilik-tarihi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30610","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/14"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=30610"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30610\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":30620,"href":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30610\/revisions\/30620"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/30613"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=30610"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=30610"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=30610"},{"taxonomy":"manset","embeddable":true,"href":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/manset?post=30610"},{"taxonomy":"bilesen","embeddable":true,"href":"https:\/\/iletim.istanbul.edu.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/bilesen?post=30610"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}