Çeviri Haber: Hayrettin Kenan
Dünya hızla canlılar için yaşanmaz bir hale gelmekte. Peki, hükümetler bu felaketi önlemek için harekete geçecek mi?
İklim krizinin neden olduğu çok sayıda acı ve kargaşa, genellikle şaşırtıcı derecede küçük sıcaklık artışları gibi görünebilecek sığ konularla beraber tartışılmakta. Halbuki dünyamızın motorlu arabanın, at arabasının yerini almasından hemen önceki çağdan sadece 1.5 veya 2 derece daha sıcak olduğu söylenmekte.
Bu sıcaklık eşiklerinin, İskoçya’daki COP26 (Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı) zirvesinde yapılacak BM iklim müzakerelerinin odak noktası olması bekleniyor. Ancak tek haneli sayılar, risk altında olan büyük sonuçları gizlemektedir. Texas Tech Üniversitesi İklim Bilimcisi Katharine Hayhoe, Nature Conservancy’de (Doga Korunması Organizasyonu) “Artık var olmayan bir dünyaya dayanan bir dünya medeniyeti inşa ettik” dedi.
Dünya, sanayi öncesi dönemden bu yana, ortalama olarak yaklaşık 1.2 derece ısındı. Dünyamız ısınıyor denildiğinde aslında bilimsel olarak bunun karşılığı 1.2 derece. Rakamsal olarak küçük görünse de etkileri bu kadar kısa sürede olduğu için çok yüksek. Bir asırdan biraz daha kısa bir süre içinde tüm kürenin sıcaklığını bu kadar yükseltmek, aslında, okyanusların her saniye suya düşen beş Hiroşima atom bombasının ısı eşdeğerini emmesi örneği ile açıklanabilir.
Günümüze kadar, insan uygarlığı dar, sabit bir sıcaklık bandında yaşamını sürdürmüştür. Fosil yakıtların yakılmasıyla, sanki kendimizi başka bir gezegene nakletmiş gibi geçmişimizden kurtulduk. Dünyamızın en son şu andan daha sıcak olduğu zaman, en az 125 bin yıl önceydi. Bu da atmosferde son iki milyon yıldaki herhangi bir zamandan daha fazla ısı tutucu karbondioksit varken olmuştu.
1970’den bu yana, Dünya’nın sıcaklığı, daha önce hiç olmadığı kadar hızlı bir şekilde yükseldi. Okyanuslar en az 11 bin yıldır görülmemiş bir oranda ısındı. Bilim insanı Katharine Hayhoe, “Gezegenimizle ilgili benzeri görülmemiş bir deney yapıyoruz. Sıcaklık bizim için şu ana kadar sadece yarım derece kadar yükseldi ve bunu çok dikkate almadık. Ama şimdi daha önce hiç görmediğimiz bir yükselme eğilimine giriyoruz.” dedi.
Hiç kimse bu korkunç deneyin nasıl sonuçlanacağından tam olarak emin değil, ancak insanlar tanımlanmış hedefleri sevmekte ve bu nedenle, 2015 Paris İklim Anlaşması’nda, yaklaşık 200 ülke, küresel sıcaklık artışını 2 derecenin “çok altında” sınırlandırmayı kabul etti ve 1.5 dereceyi hedef olarak belirledi.
Peki bu kararları alan ülkeler harekete geçtiler mi? 2015 Paris İklim Anlaşması, 22 Nisan 2016’da aralarında Türkiye‘nin de bulunduğu 175 ülke tarafından imzalandı. Ülkemizde yürürlüğe girmesi Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından “Paris Anlaşmasının Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun’un” 7 Ekim 2021 tarihli ve 31621 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanması ile mümkün olmuştur.
Kaynak: https://www.theguardian.com/environment/ng-interactive/2021/oct/14/climate-change-happening-now-stats-graphs-maps-cop26 by Oliver Milman, Andrew Witherspoon, Rita Liu, and Alvin Chang
