Doğa TAVAN
Gazetecilik Bölümü Öğrencisi
İÜ Dijital İletişim Kulübü
Clubhouse, son birkaç ayda hızla yükselişe geçen ve popülerliğini her geçen gün artıran yeni bir sosyal medya uygulaması. Çok hızlı bir şekilde yükselişe geçmesi Instagram, Facebook, Twitter gibi uygulamalara rakip mi geliyor sorusunu da beraberinde getirdi. Ancak Clubhouse’un formatı diğer sosyal medya uygulamalarından oldukça farklı. 2020 yılında yazılım geliştiricileri Alpha Exploration Co. tarafından başlatılan, yalnızca davetiyeyle kullanılabilen ve sesli sohbet içeren bir sosyal ağ uygulaması olma özelliğine sahip. Clubhouse ilk olarak Nisan 2020’de İOS kullanıcılarına sunuldu. Ancak uygulamayı kullanabilmek için Iphone sahibi olmak yeterli değil. Aynı zamanda telefonun işletim sisteminin İOS 13 ve üzeri olması gerekiyor. Değeri Aralık 2020 itibarıyla yaklaşık 100 milyon ABD doları olan uygulamanın halihazırda 600 bin kayıtlı kullanıcısı bulunuyor. Google Play’de aynı isimde başka bir uygulamanın bulunması pek çok Android kullanıcısının Clubhouse adında farklı bir uygulamayı indirmesine neden oldu. Ancak orijinal Clubhouse şu an için yalnızca İOS kullanıcıları tarafından kullanılabiliyor.
Clubhouse’u diğer sosyal medya uygulamalarında ayıran iki özelliği bulunuyor. İlki uygulamaya davetle erişim sağlanabiliyor olması. Gerçek hayattaki özel kulüplere girmek için nasıl davetiyeye ihtiyaç varsa, bu uygulama da gerçekliği kendisine davet yoluyla erişim sağlayarak uyarladı. Kısacası kullanıcılar Instagram, Facebook veya Twitter gibi uygulamalarda olduğu gibi e-posta ve şifre aracılığı ile kendi hesabını oluşturup kullanmaya başlayamıyor. Kullanıcı adı seçilip SMS yoluyla hesap doğrulaması yapıldıktan sonra Clubhouse, hesabı bekleme listesine alıyor. Halihazırda uygulamaya üye olan bir kullanıcının davet göndermesi durumunda bekleme listesine girmeden üyelik işleminiz tamamlanıyor. Uygulama ile ilgili en çok merak edilenlerden birisi de davet kodunun nasıl elde edileceği ile ilgili. Davet kodunu paylaşan çeşitli forum sayfaları olmakla birlikte, bazı Twitter sayfalarının da kod paylaştığı biliniyor. Aynı zamanda ücret karşılığında davet yollayan kullanıcılar da mevcut.
İkinci özelliği ise Clubhouse’un tamamen sesli sohbete dayanan bir formatı olması. Bu özelliği ile aynı zamanda podcast, radyo tiyatroları, münazaralar gibi pek çok aktiviteye olanak sağlıyor. Öte yandan yazılı mesaj, yorum, beğeni ya da fotoğraf paylaşımı veya görüntülü konuşma yapılamıyor. Davet ile hesap oluşturduktan sonra uygulama, kişiye ilgi alanlarını soruyor ve kullanıcının sunduğu seçeneklerden kendisine uygun olanları seçmesini istiyor. Bunlar yeni insanlarla tanışma, müzik, kişisel gelişim, sinema, sanat, politika, çevre gibi çok çeşitli konularda olabilir. Diğer uygulamalardan farklı bir anasayfaya sahip olan uygulama, kullanıcının seçimine göre karşısına pek çok sohbet odası seçeneği çıkarıyor. Odalarda sohbete katılma zorunluluğu bulunmuyor. Konuşulanları sadece dinleyebilir ya da moderatörden izin alarak sohbete dahil olabilirsiniz. Kullanıcı kendi sohbet odasını da oluşturabileceği gibi bu odayı herkese açık ya da sadece odada olmasını istediği kişilere yönelik oluşturabiliyor. WhatsApp’ta oluşturulan grupların sesli versiyonu gibi de düşünmek mümkün. Uygulamayı kullananların pek çoğunu ise ünlü isimler oluşturuyor. Bunların arasında Drake, Jared Leto, Oprah gibi isimler de var. Uygulama halihazırda Çin’de yasaklanmış durumda. Çince konuşan kullanıcıların hükümetin Uygur Türklerine karşı yaptığı soykırımın ve Tayvan ile olan ilişkilerin tartışılmaya başlamasından sonra yasaklandığı biliniyor. Uygulamanın Android kullanımına sunulması ve kullanıcı sayısının artmasının ardından farklı ülkelerde de yasaklarla karşılaşıp karşılaşmayacağı ise şu an için belirsiz.
Uygulama ile ilgili yapılan eleştirilerden biri son zamanlarda WhatsApp ve dolayısıyla Facebook aracılığıyla gündemi sıklıkla meşgul eden ‘gizlilik’ tartışması. Clubhouse’a yalnızca kendi adınızla üye olabilirsiniz. Uygulama kullanıcıya SMS göndererek adını doğrulamasını istiyor. İsmin yanlış yazıldığı durumlarda ise bir kez değişiklik yapma hakkı tanıyor. Bu yönden gizli ya da sahte hesaplara pek imkan tanıdığı söylenemez. Henüz çok yeni olan bu uygulamanın ileride diğer büyük sosyal medya uygulamalarına kafa mı tutacağı yoksa geçici bir heves olarak mı kalacağı sorusu merak uyandırıyor.
Clubhouse’u kısaca özetlemek gerekirse:
- Şu an için yalnızca iOS kullanıcıları tarafından kullanılıyor. Ancak Android için de çalışmaların sürdüğü açıklandı.
- Uygulamayı kullanabilmek için davete ihtiyacınız var. Davetiniz yoksa bekleme listesinde kalıyorsunuz.
- Clubhouse bir ‘sesli sosyal medya’ uygulamasıdır. Fotoğraf, yazı ve video paylaşılamıyor.
- Uygulamaya SMS ile isminizi doğrulamanızı istiyor. Bu açıdan sahte hesapların önüne geçtiği gibi mahremiyetin de önüne geçmiş oluyor.
.
KAYNAKÇA
Clubhouse. Vikipedi. https://tr.wikipedia.org/wiki/Clubhouse_(uygulama)
What is the Clubouse app? Glamour. https://www.glamourmagazine.co.uk/article/what-is-the-clubhouse-app Barış Özcan (7 Şubat 2021) https://www.youtube.com/watch?v=MOYsM_Qbrqc&t=805s
