Haber: Şevval Yazıcı
Fotoğraf: Senem Sipahi
Editör: Nazlı Aygen
İstanbul, (İÜ Haber Merkezi) – Güldüy Güldüy Show Çocuk, Bizim Köyün Şarkısı ve Can Dostlar gibi çocuk oyuncuların ağırlıkta olduğu yapımlarda uygulayıcı yapımcı olarak görev alan Burcu Duru, İletim Gazetesi’ne deneyimlerini anlattı.
Duru, çocuklarla yaşadığı set anılarından, gençlere önerilerinden ve yapımcılığını üstlendiği, sahte belgesel (mockumentary) türünün Türkiye’deki ilk örneği olan Aya Seyahat belgeselinin yapım sürecinden bahsetti.
Çocuk yıldızların başarısı gurur veriyor
Çocukların ağırlıkta olduğu yapımlarda uygulayıcı yapımcı olarak yer alan Duru, “Onların başarısını gördükçe çok mutlu oluyorum, hepsinin sete geldikleri küçük hallerini hatırlıyorum. Biz yeni nesil çocuk oyuncularımızla çalışmalarımıza devam ediyoruz.” sözleriyle mutluluğunu ifade etti.

Çağan Efe Ak, Berat Efe Parlar ve Dora Dalgıç gibi isimlerin bugün geldikleri yerden gurur duyduğunu ve onların hayatında unutulmaz bir anısı olduğunu belirten Duru; çocukların sette sadece oyunculuk yapıp gitmediklerini, aynı zamanda ciddi bir eğitim sürecinden geçtiklerini vurguladı.
Baklava ziyafeti baygınlıkla bitti
Duru, unutamadığı bir set anısını şu sözlerle dile getirdi: “Biz normalde sahneye çıkmadan önce ağır yemekler yemeyiz. Fakat reyting rekoru kırdığımız bir gün, kanal tarafından sete gönderilen bir tepsi baklavadan çocukların birer ikişer tane yemelerine izin verdik; ama onlar bizden gizli tepsiyi boşaltmışlar. Sahneye çıkmaya yakın kulise bir girdik, hepsi fazla tatlıdan koltuklara kedi yavrusu gibi bayılmış. Panikle hepsini sahneye hazırlamaya çalıştığımız o gün hâlâ dün gibi aklımda.”
Türkiye’nin ilk sahte belgeseli: Aya Seyahat
Duru’nun yapımcılığını üstlendiği Aya Seyahat, Yönetmen Kutluğ Ataman’ın memleketi olan Erzincan’da çekilmiş bir proje. Bölgeyi iyi bilen ekibin yürüttüğü bu çalışma, o coğrafyanın kültürü ve inanç hikâyeleri üzerine kurulu. 1950’li yıllarda Erzincan’ın bir dağ köyünde arızalanan bir politikacının arabası, Rusların uzaya gönderdiği Laika isimli köpek ve köylülerin motivasyonu etrafında şekillenen proje, mizahi ve eleştirel diliyle öne çıkıyor.

Erzincan’ın 1939 depreminden sonra yeniden inşa sürecinde cami minarelerinin betonarme yerine olası bir deprem felaketine karşı metallerden (alüminyum) yapıldığını belirten Duru, minarelerin füzeye benzetilerek halkın “Bu minareyi söküp füze yapalım, uzaya gidelim” fikriyle nasıl ikna edildiğini anlattı.
Türk sinemasında senaryo problemi
Türk sinemasında senaryo sorununa dikkat çeken Duru, özgün hikâyeler üretmenin ve farklı hayatları keşfetmenin önemini vurguladı. İyi bir senaryo yazmanın ilk koşulunun yalnızca kendini değil, başkalarının hikâyelerini de dinlemek olduğunu belirten Duru, düşüncelerini şöyle aktardı: “Bizim Türk sinemasında senaryo problemi her zaman vardı. Ben bunun aşılacağına inanıyorum ama burada yazarlara, yönetmenlere ve bağımsız sinemacılara çok iş düşüyor. Birbirini tekrar eden işler yapıyoruz ve klişelere gidiyoruz. Bazen yazdığımız metne bayılıyoruz, çok güzel geliyor bize. Oysaki o hikâyenin benzeri defalarca yazılmış. Önemli değil, sen de aynı hikâyeyi anlatıyor olabilirsin; önemli olan senin nasıl anlattığın.”
Yapay zekânın sektöre etkisi
Yapay zekâya tamamen karşı olmanın veya ona tümüyle teslim olmanın yanlış olduğunu savunan Duru, sınırların doğru çizilmesi gerektiğinin altını çizdi: “Yapay zekânın varlığını seviyorum, onaylıyorum ama bunu tümüyle teslim olmadan, ne derece kullanmamız gerektiğini düşünerek ele almalıyız. Grafik tasarım, afiş yapımı veya bütçesel ve teknik zorluklarda yapay zekâdan yararlanalım; ancak duygu, oyunculuktaki o samimi tını ve iyi hikâye anlatıcılığı konusunda yapay zekânın hâlâ çok plastik ve duygusuz olduğunu düşünüyorum.”

Genç sinemacılara tavsiyeler
Sektöre adım atmak isteyen gençlere ve öğrencilere yol gösteren Duru, başarının anahtarını şu sözlerle özetledi:
“Bol film izleyin ve okuyun: Sinema tarihini ve siyah-beyaz filmleri bilmeden iyi bir yönetmen veya yapımcı olunamaz. Okumak yetmez; sokaktaki insanı, otobüsteki yolcuyu ve farklı coğrafyalardaki hayatları gözlemleyin. Fotoğrafı kamera değil, gözler çeker.”
Ara Güler’in “Makine değil, gözüm çekiyor” sözünü hatırlatan Duru; kullanılan kameranın veya tekniğin değil, hikâyeyi aktarabilme becerisinin önemli olduğunu vurguladı.
Duru, konuşmasını “Ben her zaman ön hazırlığın çok kıymetli olduğunu düşünüyorum. O yüzden öğrencilerin bu süreç içerisinde gidebileceği her sete gitmesi, gerekiyorsa kapıları zorlaması gerekiyor. Buradaki en önemli şey sizin zorlamanız.” sözleriyle noktaladı.
