OMAR’dan Hicazbuselik Makamına Özel Konser

hicazbuselik
Paylaş

Bu Yazıyı Paylaş

veya linki kopyala

Haber: Özgür Recep Kocaoğlu
Fotoğraf: Ömer İğrek

İstanbul, (İÜ Haber Merkezi) – İstanbul Üniversitesi Osmanlı Dönemi Müziği Uygulama ve Araştırma Merkezi, Hicazbuselik Konseri ile sanatseverlerle buluştu.

İstanbul Üniversitesi (İÜ) Osmanlı Dönemi Müziği Uygulama ve Araştırma Merkezi (OMAR) tarafından Türk musikisinin önemli bestekârlarından Hammâmîzâde İsmail Dede Efendi’nin Hicazbuselik makamındaki eserlerinin icra edildiği konser, bugün Mavi Salon’da gerçekleştirildi.

İÜ OMAR Müdürü Doç. Dr. Aylin Şengün Taşçı’nın anlatımı ve yönetiminde gerçekleştirilen konserde, klasik Türk musikisinin mirasını ve Dede Efendi’nin bestekârlık anlayışını yansıtan eserler OMAR İcra Heyeti tarafından seslendirildi. Konserde Hicazbuselik makamını oluşturan peşrev, beste, ağır semai, yürük semai ve saz semai icra edildi.

hicazbuselik

Hammâmîzâde İsmail Dede Efendi’nin ismi nereden geliyor?

Hammâmîzâde İsmail Dede Efendi’nin İstanbul Şehzadebaşı’nda 1778 yılında dünyaya geldiğini söyleyen Taşçı, Dede Efendi’nin isminin nereden geldiğine dair bilgi verdi. Hammâmîzâde isminin babasının hamam sahibi olmasından kaynaklandığını belirten Taşçı, bu ismin “Hamamcının oğlu” anlamına geldiğini aktardı. Dede Efendi’nin Mevlevi tarikatına mensup olduğunu hatırlatan Taşçı, Dede’nin Mevlevilikte binbir gün çile çekme sürecini bitirdiği için Dede ünvanı aldığını ifade etti.

Kurban Bayramı’nın ilk günü doğmasından ötürü babası tarafından İsmail adının verildiğini anlatan Taşçı, bir başka Kurban Bayramı günü Hac vazîfesini yerine getirmek üzere gittiği Hicaz’da hastalanarak öldüğünü ve Mekke’de Cennetü’l-Muallâ Mezarlığı’na defnedildiğini söyledi. Dede Efendi’nin çocuk yaşta güzel sesiyle dikkat çektiğini dile getiren Taşçı, Dede’nin asıl müzik terbiyesini Yenikapı Mevlevihanesi’nde Ali Nutki Dede ve Abdülbaki Nasır Dede’den aldığını ifade etti.

hicazbuselik

Bir makamın hikâyesi

Hicazbuselik makamının doğrudan Dede Efendi ile ilişkilendirildiğini belirten Taşçı, bu makamda bestelenen sözlü eserlerde Dede dışında Abdülkadir Bey’in bir adet eseri olduğunu söyledi. Modern eserler arasındaysa Sadettin Kaynak’ın Hicazbuselik diye bilinen 2 eseri olduğunu ancak bunların Hicazbuselik makamıyla örtüşmediğini, bir eserin içinde “Hicaz”ı ve “Buselik”i farklı farklı icra ettiğini söyledi.

hicazbuselik

Dede Efendi’nin Osmanlı musikisindeki yeri

Dede’nin Mevlevi çilesi devam ederken bestelediği bir Buselik şarkısının Sultan III. Selim’in dikkatini çektiğini ve saraya çağrılarak bizzat eseri icra ettiğini anlatan Taşçı, sonra saray fasıllarında hanende olarak yer almaya başladığını belirtti. Dede’nin sanat yolculuğundaki çevresine değinen Taşçı, tekke ile saray çevresinin birbirinden kopuk iki çevre olmadığını aktardı.

Dede Efendi’nin sanat hayatının en parlak safhasının II. Mahmut dönemi olduğundan bahseden Taşçı, Dede’nin sarayla ilişkisinin bu dönemde daha da güçlendiğini, “musahibi şehriyârî” arasına alındığını ve padişah tarafından nişanla ödüllendirildiğini belirtti. Taşçı, Dede’nin sarayda musiki çalışmalarına devam ederken Mevlevi musikisiyle olan bağını koparmadığını ve çokça uzun metinlerden oluşan 7 Mevlevi ayini bestelediğini söyledi.

Osmanlı musiki hayatının büyük dönüşümler yaşadığını ifade eden Taşçı, III. Selim’den II. Mahmut dönemine kadar klasik musiki ve ardından Sultan Abdülmecit döneminde Batı müziğinin daha görünür hâle geldiğini belirtti. Taşçı, Dede’nin klasik üslubu korumasının yanı sıra değişen musiki zevkinin içinde yaşayan çok yönlü bir sanatçı olduğunu söyledi.

Taşçı’nın, Dede Efendi’nin vefatı sırasında söylediği “Türk musikisi engin bir deniz. Ben o denize girmek için sadece paçalarımı sıvadım” sözünü hatırlatmasıyla konser sonlandı.

OMAR’dan Hicazbuselik Makamına Özel Konser
Uygulamayı Yükle

Uygulamamızı yükleyerek içeriklerimize daha hızlı ve kolay erişim sağlayabilirsiniz.

KAI ile Sohbet Et

KAI ile Haber Hakkında Sohbet

Yapay zeka asistanı
Sohbet sistemi şu anda aktif değil. Lütfen daha sonra tekrar deneyin.